آنچه در این مطلب می خوانید
این روز ها بازگشت قهوه روبوستا دوباره داره توجه خیلیها رو به خودش جلب میکنه. از روش های جدید فرآوری و برشته کاری گرفته تا معرفی اون به عنوان یه گزینه مقاوم در برابر تغییرات اقلیمی. بسیاری از کارشناسان صنعت قهوه معتقدند که بازار جهانی روبوستا پتانسیل فوقالعادهای داره.
بازگشت محبوبیت ترکیب قهوهها (بلِندها) هم باعث شده که برشته کارها دوباره سراغ روبوستا برن؛ چون هم قیمت پایین تری داره و هم میتونه کیفیت خوبی رو در کنار عربیکا حفظ کنه. در اواخر سال ۲۰۲۴، با افزایش تقاضا و مشکلات آب و هوایی و لجستیکی، قیمت روبوستا به بالاترین سطح تاریخی خودش رسید.
این فرصت خوبی برای تولیدکننده هاست، ولی موفقیت در بازار روبوستا نیازمند دانش عمیق در مورد کشت و فرآوری اون هست.
تغییر نگاه دنیای قهوه تخصصی به قهوه روبوستا
در دهه ۵۰ میلادی، قهوه روبوستا فقط ۱۳٪ از بازار جهانی قهوه رو تشکیل می داد؛ ولی در سال ۲۰۲۱، این عدد به ۴۰٪ رسید. با این حال در دنیای قهوه تخصصی، روبوستا سالها به چشم یک قهوه درجه دو یا پرکننده ارزان برای بلِند ها دیده میشد.
نگرش منفی نسبت به دانه روبوستا بیشتر در بین حرفهای های قهوه وجود داشت و از طریق آموزش های رسمی منتقل می شد.
نتیجه چی بود؟ بازار قهوه تخصصی اصلاً به روبوستا بها نداد، و تولیدکننده ها هم انگیزهای برای بهبود کیفیتش نداشتن. ولی حالا اوضاع فرق کرده و شاهد بازگشت قهوه روبوستا هستیم.
امروزه روبوستا نه تنها در ترکیب قهوه ها خوش می درخشه، بلکه بهصورت تک خاستگاه هم جای خودش رو باز کرده. بهویژه چیزی به نام «فاین روبوستا» (Fine Robusta) که باید حداقل عیب رو داشته باشه و ویژگیهای خاص منشاء خودش رو نشون بده.
این روزا همه تو صنعت قهوه دارن درباره روبوستا صحبت میکنن. بالاخره وقتشه که این دانه یک باز تعریف واقعی پیدا کنه.

افزایش تقاضا و قیمت بیسابقه قهوه روبوستا
افزایش شدید قیمت عربیکا در دو سال گذشته باعث شد بسیاری از برشته کار ها به سمت روبوستا متمایل بشن. روبوستا تقریباً نصف قیمت عربیکاست ولی پتانسیل خوبی داره، مخصوصاً وقتی که با کیفیت بالا فرآوری بشه.
«راسل پوزین»، مؤسس برند «Heron Mark Coffee» که فقط از قهوه روبوستا استفاده میکنه، درباره بازگشت قهوه روبوستا می گه:
«روبوستا بدون دلیل خاصی دست کم گرفته شد. هنوز خیلی از قابلیت هاش کشف نشده.»
یکی دیگه از دلایل بازگشت قهوه روبوستا، تغییرات اقلیمیه. چون عربیکا حساسه و پیش بینی می شه که تا ۲۵ سال آینده، نیمی از زمینهای مناسب برای عربیکا دیگه قابلاستفاده نباشن.

در عوض روبوستا محصول پربارتری هست، تو ارتفاع پایین تر هم رشد میکنه و نسبت به گرما، آفات و بیماری ها مقاوم تره. حتی میزان کافئینش هم حدود دو برابر عربیکاست که برای بعضی مصرف کننده ها یه مزیت محسوب میشه.
سرمایه گذاری های موفق بر بازگشت قهوه روبوستا
درگذشته کسی روی کیفیت روبوستا سرمایه گذاری نمی کرد چرا که قیمت این قهوه پایین بود. ولی حالا با روشهای مدرن، روبوستا میتونه طعمهای دل پذیری مثل شکلاتی، آجیلی با بادی سنگین و کرمای غنی در اسپرسو ایجاد کنه.
«کومال سابل»، یکی از بنیانگذاران «South India Coffee Company» میگه:
«بازگشت قهوه روبوستا و تمرکز روی فاین روبوستا داره تعریف ما از قهوه تخصصی رو تغییر می ده. کیفیت فقط به نوع گونه نیست، به روش کار کشاورز هم بستگی داره.»
روشهای نوینی مثل تخمیر بی هوازی یا ماکرهسیون کربنیک حالا برای روبوستا هم استفاده میشن و باعث میشن طعمهای میوهای، شیرین و پیچیده توی فنجون ظاهر بشن.
روبوستا؛ مقاومتر در برابر آینده
در مواجهه با تغییرات اقلیمی، دانه روبوستا می تونه جایگزین خوبی برای کشاورزهایی باشه که عربیکاشون آسیب دیده. تقاضای روز افزون برای فاین روبوستا باعث شده کشاورزها جرأت سرمایهگذاری روی روش های پایدارتری داشته باشن.
راسل میگه:
«باید همین حالا زیربنای این تغییر رو بسازیم، قبل از اینکه خیلی دیر بشه.»
حتی کشاورزهایی که الان دانه روبوستای معمولی میکارن، میتونن با ارتقای کیفیت درآمدشون رو بیشتر کنن و کیفیت زندگیشون رو بهبود بدن.

آینده قهوه پایدار با روبوستا
اگه بخوایم بازار فاین روبوستا پایدار بمونه، باید مصرفکننده ها حاضر باشن برای این محصول هزینه کنن. در عین حال، تولیدکننده ها هم به پشتیبانی و منابع کافی نیاز دارن تا بتونن کیفیت کارشون رو بالا ببرن.
«کومال» پیشنهاد میده که کشاورزها تنوع زیستی رو بهجای کشت تک محصولی ترجیح بدن و مثلاً روبوستا رو کنار درخت ها یا گیاهان بومی دیگه بکارن تا خاک تقویت شه و درآمدشون هم متنوع تر بشه.
برشته کاری ها و خریدارهای قهوه هم میتونن با کشاورزها ارتباط مستقیم برقرار کنن و از پروژههایی مثل Heron Mark Coffee که با کشاورز های هندی همکاری میکنن، حمایت کنن.
طعمهای روبوستای فاینِ فرآوری شده، حالا دیگه واقعاً خاص و متفاوت هستن. کومال میگه:
«وقتی مصرفکننده ها مزهی این روبوستاها رو بچشن، با آموزش درست، میتونن ارزش واقعی این نوع قهوه رو درک کنن.»
راسل هم اشاره میکنه که نباید طعم روبوستا رو با عربیکا مقایسه کرد، همونطور که پرتقال رو با گریپ فروت یا هلو رو با آلو مقایسه نمیکنیم. روبوستا یه تجربهی کاملاً جداگونهست.
نتیجه گیری
قرار نیست قهوه روبوستا به تنهایی ما رو از بحران اقلیمی قهوه نجات بده. ولی سرمایه گذاری روی این گونه ی قهوه و حمایت از جوامعی که دانه روبوستا رو پرورش می دن میتونه در آینده ی قهوه نقش مهمی ایفا کنه.


دیدگاهتان را بنویسید
برای نوشتن دیدگاه باید وارد بشوید.